‫زنان باستانی...
‫اوکتاویا، پوپیا، جولیا مائسا.
‫شاید ما بی‌اسم و فراموش شده باشیم...
‫ولی چیزی را فراموش نمی‌کنیم.
‫[آتلیه کرویسی، خارج پاریس]
‫اوریل...
‫گابریل و...
‫رافائل.
‫و اون هم مایکل.
‫[سلول بچه‌های بد]
‫برای پ.س و م.ه.
‫پل سلان و مارتین هایدگر.
‫تمپلوم...
‫به معنای: زبان...
‫خانه هستی.
‫شب را از کوزه‌ای ریختم...
‫به اندازه کافی در آن شب نبود.
‫برای پل سلان.
‫لوبیای گرگ اثر پل سلان.
‫گل‌هات از آلمان...
‫آه که قلبم به سان بلوری ‫ فسادناپذیر می‌شود...
‫که نور خود را در آن می‌سنجد.
‫در را قفل کن که در خانه رز هست.
‫هفت رز در این خانه هست.
‫در اوکراین.
‫جایی که پدر و مادرم را به قتل رساندند.
‫آن‌جا چه گل‌هایی بود؟
‫چه گل‌هایی مادر...
‫با نامشان به تو آسیب زدند؟
‫مادرت که گفت «لوبیای گرگ»...
‫نه «لوپین».
‫دستان کی را بستم مادر؟
‫درحالی که به حرف تو به آلمان رفتم.
‫آن‌جا قاتلان زیستند، مادر.
‫آن‌ها ساکتند، مادر.
‫شعر می‌نویسند، مادر.
‫مادر...
‫هیچ‌کس قاتلان را خفه نمی‌کند!
‫چقدر برای پل سلان سخت بوده...
‫شاعری که مجبور بوده ‫ به آلمانی بنویسه!
‫هرچی باشه مادر و پدرش قربانی هولوکاست شدند.
‫[صدای حقیقین پل سلان، سال 1958] ‫شیر سیاه سحر، ما در عصر تو را می‌نوشیم..
‫در ظهر و صبح و شب تو را می‌نوشیم...
‫تو را می‌نوشیم و می‌نوشیم...
‫گوری در باد حفر می‌کنیم...
‫جایی که بشود راحت در آن دراز کشید...
‫مردی در خانه زندگی می‌کند...
‫که با مارها بازی می‌کند و می‌نویسد.
‫که هنگام تاریکی آلمانی می‌نویسد.
‫موهای طلاییت ای مارگارت...
‫می‌نویسد و جلوی خانه‌اش می‌ایستد...
‫و ستاره‌ها می‌درخشند.
‫و برای سگش سوت می‌زند که نزد او آید...
‫برای یهودیان سوت می‌زند که ظاهر شوند. ‫می‌گذارد که گوری در زمین حفر شود.
‫فریادش مانند چاقویی عمیق ‫به زمین فرو می‌رود...
‫زمینی که شما روی آن می‌رقصید...
‫تفنگش را برمی‌دارد...
‫آن را برمی‌دارد و چشمانش آبیست.
‫بیل‌های خود را محکم‌تر بکوبید ‫ ای کسانی که می‌رقصید.
‫شیر سیاه سحر، ما در عصر تو را می‌نوشیم...
‫در ظهر و صبح و شب تو را می‌نوشیم...
‫تو را می‌نوشیم و می‌نوشیم...
‫مردی در خانه زندگی می‌کند...
‫موهای طلاییت ای مارگارت...
‫موهای طلاییت شولامیت. ‫با مارها بازی می‌کند.
‫مرگ‌ را شیرین‌تر صدا می‌زند.
‫مرگ اربابی اهل آلمان است.
‫فریاد می‌زند که کمانچه‌ها ‫را تاریک‌تر خراش دهید...
‫سپس مثل دودی به هوا خواهی رفت.
‫و گوری در ابرها خواهی داشت. ‫جایی که آدم به راحتی آرام می‌گیرد.
‫شیر سیاه سحر، ما در عصر تو را می‌نوشیم...
‫تو را ظهر می‌نوشیم. ‫مرگ اربابی اهل آلمان است.
‫در ظهر و صبح و شب تو را می‌نوشیم... ‫تو را می‌نوشیم و می‌نوشیم...
‫مرگ اربابی اهل آلمان است.
‫چشمانش آبی.
‫با گلوله‌های سربی به تو شلیک می‌کند.
‫هدفش حقیقین است.
‫مردی در خانه زندگی می‌کند.
‫موهای طلاییت ای مارگارت...
‫سگ‌هایش را به دنبال ما می‌فرستد.
‫قبری در آسمان به ما هدیه می‌کند.
‫با مارها بازی می‌کند و رویا می‌بیند...
‫مرگ اربابی اهل آلمان است.
‫موهای طلاییت ای مارگارت...
‫موهای خاکستریت ای شولامیت.
‫این کتاب مارتین هایدگره.
‫در اینجا...
‫مغز مارتین هایدگر رو...
‫در اتاق زیر شیروانی من ‫ در هورنباخ می‌بینید.
‫و این‌ها قارچ‌های سمی‌ای هستند که...
‫بعدا باعث شدند که...
‫سرطان در مغز شکل بگیره.
‫الان یه تاریکی جزئی وجود داره...
‫و در اینجا می‌بینید که...
‫سرطان داره پخش می‌شه.
‫بزرگ‌تر می‌شه...
‫تقریبا نصف مغز رو فرا می‌گیره.
‫و حالا سرطان سرتاسرش رو گرفته.
...هایدگر، ممکن بود حتی زمانی که
‫در فرایبورگ تحصیل می‌کردم شخصا آشنا بشیم.
‫همون زمان اونجا تدریس می‌کرد.
‫پل سلان یه بار ملاقاتش کرد...
‫در اواسط دهه هفتم زندگیش...
‫در کلبه دورافتاده‌اش در جنگل سیاه.
‫از اون ملاقات با فیلسوف آلمانی...
‫چه انتظاری داشت؟
‫توضیحی در مورد گذشته نازیش؟
‫سلان در کتاب مهمان نوشت:
‫در کتاب کابین،
‫با نمایی از چشمه ستاره...
‫و امیدی در دل که شاید ‫کلمه‌ای یافت شود.
‫25 ژوئیه 1967.
‫ولی چنین کلمه‌ای یافت نشد.
.پاسخ فیلسوف بزرگ فقط سکوت بود
‫در مورد اشتباهاتش چیزی نگفت.
‫آن زمان کل جامعه ساکت بود...
‫من نیز میان مردم زیستم...
‫که همه جا بودند...
‫و نمی‌خواستند در موردش حرفی بزنند.
‫خیلی‌خب، خیلی‌خب، خیلی‌خب.
‫حالا این یکی رو امتحان می‌کنیم.
‫بیایید سرخش رو برداریم. ‫حداقل بزرگش رو برداریم.
‫این یکی رو می‌بریم جلو.
‫همین‌طور ادامه بده لودویگ.
‫خیلی‌خب، خوبه.
‫مراقب باش.
‫پایینش!
‫[آسمان...نقاشی...زمین]
‫[آتلیه هورنباخ، اودنوالد، ‫ از سال 1971 تا 1982]
‫یوزف بویس عزیز...
‫ممنون که زود نامه من رو پاسخ دادید.
‫خوشحالم که با بازدید از ‫نقاشی من موافقت کردید.
‫به زودی از اودنوالد...
‫به مقصد دوسلدورف حرکت می‌کنم...
‫تا شما رو ببینم.
‫یوزف بویس در آکادمی دوسلدورف...
‫بعدها شاگردان موفق زیادی داشت.
‫که در اوایل 1972 می‌خواست ‫ همراه آن‌ها جنگل را نجات دهد.
‫در اینجا همراه با آنزلم کیفر جوان...
‫که زود تبدیل به شاگرد استادی شد.
‫آقای کیفر، شما در اعماق ‫اودنوالد زندگی می‌کنید...
‫به دور از زندگی هولناک روزانه.
‫این طرز کار بهتری برای کار کردنه؟ ‫یعنی نوعی عقب نشینیه؟
‫اینجا زندگی می‌کنم چون منظره‌اش ‫ رو برای کارم لازم دارم.
‫کار من با منظره‌ست.
‫درسته که آرامش اینجا هم مفیده...
‫و مزاحمت کمتری دارم.
‫می‌تونم خانه بزرگ‌تری اختیار کنم.
‫که چنین کاری توی شهر سخت‌تره.
‫به عنوان یک هنرمند جوان، ‫آنزلم کیفر بی‌وقفه...
‫به زخم باز آلمان نمک می‌زد.
‫نقاشی‌هایش مملو از اشاراتی به ‫ قهرمانان افسانه‌ای آلمان می‌باشد.
‫سیگورد، هرمان، پارزیفال.
‫قهرمان آغشته به خونِ گذشته.
‫همان قهرمان‌هایی که نازی‌ها ‫ بر اساسشان فرقه ساختند.
‫این باعث ناراحتی منتقدین شد.
‫و هنگامی که در مراسم دوساله ونیز ‫نماینده آلمان شد باعث خشم همه شد...
‫و برخی به وی اتهام فاشیست بودن زدند.
‫در دوسالانه هنری، ‫ آنزلم کیفر تقدیم می‌کند...
‫جایگاه هنری اف‌آر‌جی.
‫این انتخاب سوتفاهمی بزرگه.
‫حتما مدیر موزه خیال کرده که...
‫«نئو وایلد» جدیدی کشف کرده...
‫که لقب نئواکسپرسیونیست‌های آلمانیه.
‫ولی با کارهای تاریخیش، آنزلم کیفر این نیست.
‫حداکثر می‌توان گفت یک مرتجع جدید است.
‫«راه‌های حکمت جهانی» ‫روی تکه بزرگی چوب نوشته شده.
‫و اسم این راه‌ها چیست؟
‫پاسخ ناسیونالیستی کیفر آلمانی: ‫نبرد جنگل توتبورگ.
‫گرابه اصلا به...
‫ناسیونالیست آلمانی یا میهن‌پرست ‫متعصب بودن مشکوک نبود.
‫آره، ولی این موضوع به شدت...
‫- مورد استفاده نازی‌ها بود. ‫- بله. کاملا ازش سواستفاده شده بود.
‫ولی دلیلش همینه... ‫چون من در 1945 به دنیا اومدم...
‫این فرصت رو دارم که دوباره ‫ موضوع رو ادامه بدم.
‫لزومی نداره که چون نازی‌ها ازش ‫استفاده کردن سرکوب بشه.
‫من به موضوع اذیت شاعران ‫و هنرمندان اشاره کردم.
‫مثلا هولدرلین رو اذیت کردند.
‫اون شعرهای زیادی در مورد ‫سرزمین پدری سروده بود...
‫و سرزمین پدریش یونان بود.
‫ولی نازی‌ها به عنوان سرودهای ‫ میهن‌پرستانه ازش استفاده کردند.
‫وقتی که یک نقاشی جوابی خاص رو در بر داره...
‫و مردم می‌گن که این مرد یکنئوفاشیسته...
‫من قبولش نمی‌کنم.
‫من احساس ناراحتی می‌کنم.
‫این واضحه.
‫ولی نمی‌رم جلوی نقاشیم...
‫و نمی‌گم که مخالف فاشیسم هستم.
‫چون اگر بگی که مخالف فاشیسم هستی...
‫- توهینه. ‫- بله، توهینه.
‫توهین به مخالفین فاشیسمیه ‫ که در زمان حال هستند.
‫[آتلیه بوخن، اودنوالد، از 1983 تا 1993]
‫می‌بینی؟ استودیو اونجاست.
‫- شبیه یه کارخونه‌ست. ‫- آره، کارخونه‌ست...
‫خیلی بزرگه. ‫و آثار زیادی هم تولید می‌کنه.
‫خیلی نقاشی و مجسمه، ‫پس فضای زیادی نیاز داره.
‫یه کتابخانه واقعی نیست چون...
‫از یه کتابخانه دانش ‫و تصاویر بیشتری به همراه داره.
‫پس یه جور شکل کوچک و ساده‌ست.
‫درواقع این کتابخانه سطح جهانه.
‫- که پوسته جهان رو به نمایش می‌ذاره. ‫- پوسته؟
‫چون در اکثر کتاب‌ها...
‫عکس‌هایی هست که از هواپیما گرفتم.
‫برفراز لهستان، برفراز گرینلند، ‫و همین‌طور ادامه داره.
‫ایده این بود که از پوسته زمین عکس بگیرم.
‫و بعد داخل کتاب چاپش کنم.
‫و اینطوری داشتیش. ‫به مدت دو هزار سال.
‫فرقی نمی‌کرد چی رخ بده.
‫چرک خیلی سنگینه، ‫از یک سمت یعنی.
‫ولی سبک به نظر میاد. ‫خیلی...
‫انگار که قرار بود باد تکونش بده.
‫شنیدم که باد میاوردشون. ‫تو نشنیدی؟
‫[خشخاش و حافظه]
‫قشنگه لودویگ! ‫داره خوب می‌شه!
‫[حافظه بد]
‫وایستا.
‫جناب کیفر، یه ذره پایین‌تر؟
‫پایین‌تر که انقدر پخش نشه.
‫ولی می‌خوام که اولش پخش بشه.
‫آمریکا ستاره‌ای جدید دارد. ‫آنزلم کیفر.
‫‫آغاز سرگذشت او در شیکاگو...
‫به عنوان مراسم علمی سال جشن گرفته شد.
‫یک سمپوزیوم بین‌المللی کیفر...
‫به موفقیتش در لس‌آنجلس افزود.
‫موزه هنرهای مدرن نیویورک.
‫اکنون بزرگ‌ترین افتخاراتش ‫ را به ارمغان میاورد.
‫نقاشی‌ها، کتاب‌ها و طرح‌ها نیز ‫در نمایش لحاظ شدند.
‫بوم بال‌دار، اثر 1985...
‫نمادی از آزادی...
‫با اشاره به شخصیت یونانی ‫ ایکاروس و ویلند آهنگر...
‫جادوگری خطرناک از افسانه‌های نروژی.
‫تالار افتخار با الگوبرداری ‫ از معماری برجسته نازی...
‫مانند صدراعظم رایش، آلبرت اسپیر.
‫درحالی که کیفر مرز دردناکی را برای ‫هموطنان آلمانیش گسترش می‌دهد...
‫خارجی‌ها او را به عنوان تابوشکنی ‫ برجسته می‌شناسند.
‫‫آغاز سرگذشت او در شیکاگو...
‫با هنرمندی که می‌خواد با گذشته ‫ آلمان گلاویز بشه مشکل داره...
‫هنرمندی که می‌خواد از هنرش استفاده کنه...
‫تا با گذشته آلمان گلاویز بشه.
‫شاید کاملا ساده‌تر باشد که...
‫افسون طلسم هنرش شویم...
‫تا آن‌که نگاهی جداگانه به آن داشته باشیم.
‫با کیفر، نقاشی منظره به شکلی ‫شوکه‌آور دوباره ممکن است.
‫می‌گوید «نمی‌توان منظره‌ای که تانک‌ها ‫از آن گذشتند را به سادگی کشید.»
کارخانه‌ آجرپزی سابق هوپفینگن] [اودنوالد، از 1988 تا 1993
‫اولین نشانه‌های موفقیت ‫ کیفر در دهه هشتاد نمایان شد.
‫و از پولش استفاده کرد تا یک کارخانه آجرپزی سابق...
‫در بوخن آلمان رو خریداری و بازسازی کنه.
‫در اینجا کارش رو به مجسمه‌سازی ‫و هنر چیدمان نیز ارتقا داد.
‫دنیایی رو برای خودش خلق کرد.
‫الان در سالنی هستیم که...
‫خاک نگهداری می‌شد.
‫بله، خیلی آشفته‌ست.
‫پس مثل کوهستانه و...
‫به نوعی ساختار نداره.
‫ولی اطرافش این دیوارهاست.
‫و...
‫و هنگامی که حاشیه مستطیلی ‫ وجود داشته باشه...
‫نقاشی به وجود میاد.
‫حالا!
‫یادمه که حدود بیست سال پیش...
‫مراسمی که شما...
‫«مشاغل» خطابش می‌کنید مزاحمم شد.
‫شما درود نازی‌ها را در ‫ مناطق اروپا اجرا کردید.
‫این چه کاری بود؟ ‫نوعی تحریک بود؟
‫[در بین تابستان و پاییز سال 1969...]
‫[سوئیس و فرانسه و ایتالیا را تسخیر کردم.]
‫[چندین تصویر از آن:]
‫تحریک نبود. یعنی حداقل قصدم تحریک نبود.
‫تحریک نبود. صرفا بخاطر خودش بود.
‫کاری رو کردم که به نظرم اون زمان نیاز بود.
‫در گذشته خیال می‌کردم اون کار خیلی مهمه.
‫در زمانی بود که در بین سال‌های 68 تا 69...
‫زمانی که کل موضوع جنگ جهانی دوم...
‫فاشیسم، رایش سوم، ‫اصلا بهش اشاره نمی‌شد.
‫در مدرسه سه هفته ادامه داشت و همین.
‫ الان خیلی مهمه که...
‫همه رو به خاطر بیاریم و روش کار کنیم.
‫آینه‌ای رو جلوی چهره همه گرفتم.
‫درود آلمانی از سال 1945 در ‫ آلمان ممنوع شده بود.
‫پوشیدن لباس ورماخت پدرش...
‫و نمایشش به دوربین...
‫نوعی اعتراض از جانب کیفر به فراموشی بود.
‫اگه مردم بگن که «کار کی بوده؟ نئو نازیه؟»
‫بعد...
‫چیزی نمی‌گم چون...
‫به کمی قبل‌تر برمی‌گردم...
‫زمانی که نمی‌دونستم چی بودم.
‫در بین سال‌های 30 تا 39...
‫مشخص نیست که من چی هستم.
‫کارهایی که می‌کردم مشخص نبود.
‫اکثر روشنفکران چنین سوالی نمی‌پرسن.
‫آرگونوت‌ها معروف‌ترین ‫ قهرمانان یونانی بودند.
‫جیسون صداشون کرد که...
‫به همراهش در ماجراجویی بزرگش برن.
‫برای این‌کار سریع‌ترین قایقی که...
‫در دریا سفر کرده بود رو ساخت.
‫آرگوس که پنجاه پارو داشت.
‫با این کشتی و کمک دوستانش...
‫می‌خواست «طلا» را از ‫آن سر دنیا به خانه برگرداند.
‫جیسون مثل یک خدا با قدم‌های ‫بلند از میدان آرس عبور کرد...
‫دندان‌‌های اژدها را از کلاهخودش برداشت...
‫و آن‌ها در شیار فرو کرد.
‫و آرگونات‌ها از آن‌سر میدان...
‫از پشت جیسون تماشا کردند.
‫«ارتشی از جنگجویان از زمین برخاستند.»
‫هنر و اساطیر...
‫اشکال متفاوت شناخت هستند.
‫افسانه‌ها به سوال‌ها پاسخ می‌دن...
‫که از کجا آمدیم، به کجا می‌ریم...
‫چه هستیم.
‫تو از خاکی و به خاک بازخواهی گشت.
‫بر فراز شهر‌هایتان چمن خواهد رویید.
‫بزرگ‌ترین افسانه خود نسل انسانه.
‫لیلیث...
‫همیشه مرا مشغول کرده.
‫در اساطیر اون اولین ‫ همسر حضرت آدم بود...
‫مثل آدم از خاک زمین زاده شد.
‫احساس می‌کرد با آدم برابر است...
‫و متوجه نمی‌شد که چرا آدم باید برتر باشد...
‫برای برخی اهریمنی بالدار ‫ به هدف جنگ و نابودی...
‫و برای برخی الهه‌ای حامی برای جهانیان...
‫که مقدسات در آن جای ندارند.
‫لیلیث در خرابه‌های آتش زندگی می‌کنه.
‫پس این خرابه‌های بعد جنگ...
‫جای خوبی برای لیلیث بود.
‫مدتی طولانی دنبال چنین جایی بود.
‫هواپیماهای جنگنده سنگ‌شده...
‫در گالری نوی ملی برلین
‫جزو چشمگیرترین آثار کیفر هستند.
‫که در آن زمان به طرز وحشتناکی با ‫جنگ خلیج در سال‌های 90 تا 91 مرتبط می‌باشد.
‫تاریخ و جنگ‌هایی که امروزه رخ می‌دهد...
‫با ابزارهای عقلانی غیرقابل درک هستند.
‫اتفاقات پوچ و غیرممکنی ‫در آن‌جا رخ می‌دهد...
‫کسی نمی‌تواند به آن‌ها با منطق ‫ و دلیل خالص نگاه کند.
‫دنیایی که کیفر نشان می‌دهد بی‌نقص نیست...
‫و مناظر و محیطی بیمارگونه دارد.
‫استادی در تحریک‌های ظریف.
‫او اسطوره‌هایی به اندازه بزرگ خلق می‌کند.
‫شما در گذشته به تصمیمات ‫اشتباه تاریخی متهم شدید...
‫حالا متهم به توسل به اساطیر هستید.
‫در مورد این موضوع چه احساسی دارید؟
‫چیزی به اسم «توسل به اساطیر وجود نداره.
‫چون که اسطوره موجوده.
‫اساطیر شکل متفاوتی از درک از تاریخه...
‫که فرای منطق ساده می‌باشد.
‫در سال 1992 کیفر استودیویش را به ‫بارژاک، جنوب فرانسه منتقل کرد.
‫بدون کمک معمار یا مهندسی...
‫کیفر و دستیارانش این نقطه 200 جریبی را...
‫تبدیل به یکی از شگفت‌انگیزترین و ‫ حیرت‌انگیزترین آثار هنری دنیا کردند.
‫[آتلیه بارژاک، جنوب فرانسه، از 1992 تا ‫2020. بعد از آن به نام: سازمان اسکاتون]
‫[برای پل سلان: اسرار سرخس]
‫هرکسی که سقوط می‌کند بال دارد.
‫[طرح مورگنتاو]
‫آنزلم، وقت تمومه!
‫به وسیله مداد و دفتر، ‫ولی مهم‌تر از اون، ایده‌های خوب...
‫آنزلم کیفر از راشتات جایزه مهمی دریافت کرد:
‫جایزه ژان والتر.
‫اولین باریه که یک آلمانی دریافتش می‌کنه.
‫آنزلم کیفر می‌خواست پا جای ‫ونسان ون‌گوگ بذاره...
‫در شهر آرنم هلند شروع کرد.
‫آنزلم کیفر این سفر آموزشی رو...
‫به سی‌آی‌اس، مدیریت مدرسه پیشنهاد کرد.
‫خیلی‌ها درخواست نوشتند و ‫تعدادی کمی قبول شدند.
‫آنزلم کیفر میان آن‌ها بود.
‫او زندگی ون‌گوگ را از...
‫آرل در جنوب فرانسه دنبال کرد.
‫از 1962، دبیرستان راشتات...
‫بخشی از سازمان سی‌آی‌اس بود...
‫و می‌توانست اولین متقاضی خود، ‫آنزلم کیفر را ارائه دهد...
‫که این سفر را در تابستان 1963 شروع کرد...
‫و الان به علت بهترین متقاضی اروپای مرکزی...
‫جایزه ژان والتر را دریافت کرد.
‫آنزلم کیفر با بیش از 300 نقاشی بازگشت.
‫این نمایان‌گر خلاقیتش در نقاشی می‌باشد.
‫مردم به دنبال سبکی هستد ‫زیرا که از وظایف فرار می‌کنند...
‫از پرتگاه.
‫اصولا مایل نیستند که ببیننش.
‫برای همین این سبکی وجود داره.
‫اگه به تاریخ کل جهان نگاه کنید...
‫تاریخ زمینی و کیهانیش...
‫چیزی که ما هستیم اندازه یک قطره‌اش هم نیست.
‫ما از یک قطره هم کوچک‌تریم. ‫یک اتم هستیم.
‫آن وقت به سادگی می‌شه گفت که «سبک هستیم.»
‫این سبکی غیرقابل تحمل...
‫بودن جزئی مطلق از هیچ می‌باشد.
‫یا می‌توان گفت هیچ‌چیز بخشی از هستی نیست.
‫همه به هم متصل هستند.
‫همیشه همزمانی وجود داره. ‫زمان‌بندی در کار نیست.
‫البته این اطمینان بخشه، ‫چون اگه برنامه بزرگی داشته باشی...
‫می‌دونی که شکست نیز بخشی از اونه.
‫من یک مُرده هستم ‫[اینگه‌بورگ باخمان از اگزیل 1961 می‌خواند] ‫که پرسه می‌زند... ‫و دیگر در جایی... ‫ثبت نیست.
‫ناشناخته در قلمروی مطلق...
‫که در شهرهای طلایی و ‫کشوران سرسبز اضافیست...
‫مدت‌ها پیش مرخص شده...
‫و چیزی را به جای نگذاشته...
‫به جز باد...
‫و زمان و صدا.
‫من که نمی‌توانم در میان مردم زندگی کنم...
‫من با زبان آلمانی...
‫این ابر اطرافم که خانه من است...
‫از میان همه زبان‌ها گذر می‌کند.
‫آه که چه تاریک می‌شود...
‫آن تاریکی‌ها...
‫آن صدای باران...
‫فقط چندتای آن...
‫در نقاط روشن‌تر فرود می‌آیند...
‫سپس مردگان را بلند می‌کند.
‫اصلا احساس نمی‌کنم که رسیدم...
‫درواقع همچنان...
‫احساس طرد شدن می‌کنم.
‫طرد شدم و...
‫درحال فرار نیستم، بلکه در مسیرم.
‫نمی‌تونم متوقفش کنم.
‫در میزهای طولانی زمان...
‫تانکرهای خداوند درحال چرخیدن هستند...
‫در میزهای طولانی زمان...
‫تانکرهای بزرگ خداوند درحال چرخیدن هستند.
‫چشم‌های بینا را می‌جوشانند...
‫و چشم‌های نابینا را...
‫دل سایه‌های حاکم را...
‫گونه‌ی توخالی عصر را.
‫قوی‌ترین نوشیدنی ممکن هستند:
‫آن را خالی و پر به لب می‌رسانند...
‫و مانند من و تو...
‫آن را نمی‌ریزند.»
‫کودکی فضایی خالیست...
‫مثل آغاز جهان.